Mühendis gözünden Arduino ( Arduino nedir? V2.0 )

Merhaba,

Arduino ile tanışmamın üzerinden yaklaşık bir 2 yıl geçti. Kullanımı ile ilgili kendimin ve birsürü başka insanın yaşamış olduğu durumlara şahit oldum, bugün biraz daha Arduino’nun kullanımın bir mühendis gözünden neler ifade ettiğini / bence neler ifade etmesi gerektiği konusunda fikirlerimi söyleyeceğim.

Öncelikle söylemek gerekirse, Arduino esasında mühendisler düşünülerek hazırlanmış bir platform değildir. Kendi sitelerindeki açıklamalarda da görebilirsiniz ki bu platform, gömülü sistemler dünyasının detayına dalmak istemeyen ,istese de öğrenmesi çok zor olacak veya çok vakit alacak, insanlara bu dünyanın kapısını bir nebze olsun açabilmek. Hedef kitlesi esasen elektronikle hobi olarak ilgilenenler ve projelerindeki elektronik sistem, projenin asıl amacını değil fakat projenin gerçekleşebilmesi için gerekli olan bir aracını oluşturan insanlar olan bu platformun, tasarım sürecinde performansdan ziyade kullanım kolaylığının amaçlandığını söylemek çok da zor olmasa gerek. Bu ayrımdan sonra ise asıl yazımızın konusuna giriş yapmış oluyoruz.

Arduino mühendisler tarafında temelde iki uçta yargılanır. Kimileri (misal avrfreaks camiası) Arduino için çocuk oyuncağı sıfatını koyup, kullanılmasına neredeyse bir günah gözüyle bakıp kullananlar için alaycı ifadeler kullanmaktan çekinmezler. Bu insanlar düşüncelerinin çoğunda haklıdırlar. Mesela, Arduino için bir pini *logic high* yapmak için kullanılan digitalWrite(pinNumber,HIGH); fonksiyonun içeriğine baktığınızda bir sürü kontrol algoritması içerdiğini görürsünüz. Halbuki, bu temel komut ne yaptığını bilen insanlar için tek *instruction cycle* harcanarak da fonksiyon vs. kullanmadan halledilebilecek bu olaydır. Bu sebeptendir ki iyi bir mühendisin projesinde bu tip bir fonksiyon kullanıyor olmasına hoş gözle bakılmayabilir. Benim bu konuyla ilgili görüşlerimi ise daha sonra söyleyeceğim. Paragrafın başında bahsettiğimiz diğer bir uç bakış açısı ise bu platformdan hiç bir şekilde haberdar olmamaktır. Çoğu gömülü sistem mühendisleri işlerini öyle veya böyle yıllardır alışagelmiş oldukları işlemciler ve arayüzlerle hallediyor oldukları için genelde çok yenilik aramazlar. Bu nedenle de ya hiç Arduino’ya rastlamamışlardır veya da detaylıca okumadan geçip gitmişlerdir. Bu durumdakiler için “insanlar ne kadar kolaylıklar kaçırıyor” denebilir ama “en kolay yol en iyi bildiğin yoldur” diye bir de söz vardır. O açıdan bağnazlık boyutuna girilmediği sürece mühendislerin bu platforma hiç bulaşmıyor olmaları bence son derece normaldir.

Yukarıdaki paragraftaki ilk olarak bahsedilen nefret eden tayfa için ise daha uzun bir kaç sözüm olacak. Arduino esasında çok büyük kolaylıktır, bunu kabul etmek gerekir. Labda çalışrken analog bir voltajı sürekli olarak okuyup bilgisayara gönderip kayıt tutmak istersek, bunu Arduino ile yaklaşık 5 dk içerisinde halledebiliriz. Bu da asıl projeye odaklanıp, aradaki detaylarla vakit kaybetmemememize sebep olur. Veya, bir cihazla I2C, SPI, UART veya başka bir platformdan haberleşeceksek, bunu ilk olarak Arduino üzerinden yaparsak çalıştığına emin olunan bir kütüphane sistemi olduğu için öncelikle yeni cihazla kurmaya çalıştığımız haberleşmeyi sağlama oturtabiliriz, optimize kısmını ise sonraya bırakabiliriz. Veya tam başka bir düşünce ile, üzerinde çalışılan proje hiç optimize olmayı gerektirmeyen bir proje olabilir, bu durumda da illa ki projenin final versiyonunda başka bir arayüz kullanılması zorlanmamalıdır. Arduino’yu aktif olarak kullanan mühendisler eleştirilmeden önce bu konular da göz önünde bulundurulmalıdır ama elbette etrafta böyleleri bulunacaktır. *haters gonna hate*

Yazı gittikçe uzuyor ama, şimdi gelip çuvaldızı kendimize batıralım biraz da. Arduino’nun mühendisleri biraz da tembelliği ittiği bir gerçektir. Çünkü ,misal I2C protokülünü durup da datasheet okuyarak *register* değerleri set ederek uygulamak kesinlikle işlemcinin performansını tam anlamıyla kullanmayı sağlayıp neyi nerde ne yaptığımız konusunda da kontrolü bizim elimize verirken, bununla uğraşmamayı tercih edip hazır yazılmış bir kütüphane de kullanabiliriz. Bu da hem performans düşüklüğüne hem de haberleşmeye tam olarak hakim olamamaya yol açabilir. Dediğim gibi, protoip sürecinde kullanılabilir ,hatta bence kullanılmalıdır da, fakat projenin son halinde bu şekilde bırakılması gerçek anlamda uygun olmayabilir.

Buna ek olarak ise bitmiş bir projede Arduino’nun standart formunda kullanılıyor olması da büyük bir tembellik ve israf örneği olarak gösterilebilir. Kutulayıp biryere kaldıracağınız, *dedicated hardware* olarak kullanılacak olan bir donanımın içerisine 35 dolarlık bir Arduino’yu koyup kapatmak ,bence, büyük bir amatörlük ve israf örneğidir. İyi bir mühendis olarak Arduino’nun standart bir mikroişlemci ve çalışabilmesi için gerekli birkaç komponentten oluşan bir geliştirme kartı olduğunun farkına varılması gerekir. Arduino standart formu itibariyle geliştirme aşamasında büyük yarar sağlarken, iş bitiminde ,en basitinden, üzerindeki mikroişlemci sökülüp ayrıca kristali ve güç regülatörü vs ile bir perfboard’a lehimlenerek orda minimal bir tasarım yapılması gerekir.

Yazıyı toparlayacak olursak, Arduino ile ilgilenen ve uğraşan mühendisler neyle uğraştıklarını iyice bilmeleri kendi yararlarına olacaktır. Çok kolaylıklar sağladığı doğrudur bu platformun, fakat bu kolaylıkların insanların mühendislik becerilerini geriye götürmesine izin vermemeleri gerekir. Diğer bir taraftan da içinde Arduino geçen cümleye nefretle / alayla yaklaşan insanlar da durumu objektif olarak değerlendirebilmeyi öğrenmelidirler.